Phân biệt men vi sinh và men tiêu hóa, những điều cha mẹ nên biết

men-vi-sinh-va-men-tieu-hoa

Hiện nay, khi thấy con có các vấn đề về tiêu hóa như tiêu chảy, táo bón hay đầy bụng hầu hết các mẹ đều tự ý mua men vi sinh hoặc men tiêu hóa cho bé sử mà không hỏi ý kiến của bác sĩ. Việc nhầm lẫn giữa men vi sinhmen tiêu hóa của cha mẹ có thể gây ảnh hưởng xấu đến hệ tiêu hóa còn yếu của bé. Vậy men vi sinhmen tiêu hóa khác nhau như thế nào, hãy cùng tìm hiểu qua bài viết này nhé.

Khái niệm

Men vi sinh (probiotic)

men-vi-sinh

Là chế phẩm bao gồm các vi sinh vật (vi khuẩn, nấm men) có lợi tương tự như các vi sinh vật có lợi được tìm thấy trong ruột và thường được gọi là lợi khuẩn.

Cơ thể không tự sản sinh ra men vi sinh mà chỉ có thể bổ sung từ bên ngoài. Trong đường tiêu hóa có rất nhiều chủng vi sinh có ích, chúng ta thường hay gặp 2 chủng vi sinh hữu ích chính:

  • Lactobacillus: Lactobacilus acidophilus, lactobacilus caei, Lactobacillus plantarum…
  • Bifidobacterium: Bifidobacterium difidum, bifidobacterium breve, bifidobacterium anfantis …

Men tiêu hóa (hay còn được gọi là enzyme)

men-tieu-hoa

Men tiêu hóa bao gồm các hợp chất có tác dụng như các enzyme tiêu hóa do cơ thể tiết ra để tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng từ thức ăn (cắt nhỏ thức ăn thành những phần tử nhỏ để cơ thể hấp thu dễ dàng).

 Men tiêu hóa thường do các tuyến nước bọt, dạ dày hay tuyến tụy tiết ra…

Prebiotic

Prebiotic khác với Probiotic. Prebiotic tạo môi trường để các vi khuẩn có lợi phát triển, thực chất đây là chất xơ, bột đường. Các men vi sinh hiện nay đều bổ sung 2 loại này để tạo môi trường cho các lợi khuẩn phát triển giúp hỗ trợ hệ tiêu hóa.

Vai trò

Vai trò của men vi sinh đối với hệ tiêu hóa

men-vi-sinh
Men vi sinh giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột, ức chế sự phát triển của vi khuẩn có hại

Men vi sinh có nguồn gốc là các vi sinh vật có lợi trong ruột. Các vi khuẩn có ích trong ruột lên men thức ăn, sản xuất acid lactic, acid hóa đường ruột, tạo môi trường acid ngăn ngừa sự phát triển của các vi khuẩn có hại, hạn chế nhiễm khuẩn đường tiêu hóa, khắc phục tình trạng loạn khuẩn ruột, giúp cho hệ miễn dịch tại đường ruột tăng cường hoạt động. Men vi sinh giúp tiêu diệt vi sinh vật có hại đường ruột và tăng cường miễn dịch theo các cơ chế:

  • Chúng gắn vào thành ruột non, cạnh tranh làm giảm bớt các vi khuẩn có hại
  • Chúng sản xuất acid lactic tạo nên môi trường acid làm tiêu diệt vi sinh vật có hại
  • Chúng sản sinh ra các chất kháng sinh (enzyme hoặc protein) làm ức chế hoặc tiêu diệt vi khuẩn có hại
  • Chúng tăng cường miễn dịch bằng cách làm tăng sản sinh ra mucin, một protein được thấy trong nước bọt và các màng nhầy của đường ruột, qua đó giúp bảo vệ chống lại ma sát và bào mòn và tạo ra một môi trường không thích hợp cho vi khuẩn có hại. Chúng cũng tăng sản xuất ra các kháng thể immunoglobulin A (IgA), là các protein nhận dạng ra và chống lại các tác nhân ngoại xâm trong cơ thể.

Vậy nên, bổ sung các men vi sinh nhằm nâng cao sức đề kháng cho đường ruột là cần thiết, qua đó tăng cường khả năng miễn dịch của cơ thể. Mặt khác 80% tế bào sản sinh kháng thể bảo vệ cơ thể tập trung tại đường ruột ở trẻ nhỏ, nên càng nhiều vi sinh vật có lợi cho đường ruột thì càng giúp hệ tiêu hóa của bé khoẻ hơn, có đủ miễn dịch để chống lại nguy cơ gây bệnh từ các vi khuẩn có hại. 

Vai trò của men tiêu hóa

Men tiêu hóa giúp cơ thể tiêu hóa và hấp thu chất dinh dưỡng có trong thức ăn.

  • Men amylase từ tuyến nước bọt tiết ra có tác dụng trong việc phân giải tinh bột đã nấu chín.
  • Dạ dày bài tiết ra các men pepsin, lipase và acid clohydric (HCl). Men pepsin của dạ dày có tác dụng tiêu hóa được từ 10 – 20% chất đạm trong thức ăn, còn men lipase có tác dụng rất yếu, chỉ tiêu hóa được dạng chất béo đã nhũ tương hóa (chất béo của sữa, trứng).
  • Men amylase từ tuyến tụy có tác dụng tiêu hóa tinh bột mạnh hơn nhiều lần so với men amylase từ tuyến nước bọt.
  • Các men trypsin, chymotrypsin, carboxypolypeptidase từ tuyến tụy giúp tiêu hóa đạm, dưới tác động của chúng chất đạm sẽ được phân giải thành các đoạn acid amin đơn giản hơn.
  • Men lipase từ tuyến tụy giúp tiêu hóa mỡ (sau khi mỡ được nhũ tương hóa nhờ muối mật), dưới tác dụng của nó, phần lớn mỡ của thức ăn sẽ được tiêu hóa hết.
  • Các tế bào biểu mô của niêm mạc ruột non cũng tiết một số men tiêu hoá để phân giải chất dinh dưỡng (chất bột, chất đạm, chất béo) ở giai đoạn cuối thành những phân tử đơn giản để hấp thu qua thành ruột vào máu.

Khi nào cần bổ sung men vi sinh, men tiêu hóa

men-vi-sinh

Bổ sung men vi sinh khi nào

Bổ sung men vi sinh trong các trường hợp sau:

  • Các rối loạn tiêu hoá: tiêu chảy cấp, tiêu chảy kéo dài, chướng bụng đầy hơi, nôn trớ…
  • Biếng ăn, chậm tăng cân, suy dinh dưỡng…

Xem thêm: Bất dung nạp đường lactose ở trẻ

Sau khi sử dụng kháng sinh gây mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột.

Ngoài ra, trẻ em có hệ vi sinh vật đường ruột chưa ổn định, nên việc bổ sung thêm men vi sinh có ích cho đường ruột là cần thiết. Hiện nay, phần lớn men vi sinh trên thị trường thuộc loại thực phẩm chức năng như: ildong, Biogaia, Bioamicus Complete nên mẹ có thể yên tâm bổ sung định kì cho bé mà không lo có tác dụng phụ.

Bổ sung men tiêu hóa khi nào

Không như men vi sinh có thể sử dung như thực phẩm chức năng, men tiêu hóa cần được sử dụng theo chỉ định của bác sĩ, các mẹ không nên tùy tiện mua men tiêu hóa cho bé sử dụng.

Men tiêu hóa được bác sĩ chỉ định dùng khi trẻ bị thiếu men tiêu hóa, khả năng tiêu hóa thức ăn kém, các tuyến tiêu hóa bị tổn thương như trong một số trường hợp: Viêm teo ruột kéo dài, tiêu chảy kéo dài, suy dinh dưỡng nặng…

Những bé mới ốm dậy, thể lực yếu, hệ tiêu hóa chưa tiết men đầy đủ cũng được chỉ định dùng men tiêu hóa để giúp cơ thể phục hồi nhanh.

Trong một số trường hợp, bác sĩ sẽ cho trẻ dùng cả men vi sinh và men tiêu hóa nếu trẻ thiếu cả hai loại này.

Lưu ý

Lưu ý khi sử dụng men vi sinh

men-vi-sinh
Men vi sinh có thể sử dụng như thực phẩm chức năng và bổ sung định kì
  • Có thể sử dụng như thực phẩm chức năng và bổ sung định kì cho bé giúp ổn định hệ vi sinh đường ruột cho trẻ
  • Không dùng men vi sinh trong viêm tụy cấp, phẫu thuật ruột…
  • Uống men vi sinh sau kháng sinh khoảng 2 tiếng, tránh việc vi khuẩn có lợi vô tình bị kháng sinh tiêu diệt nếu dùng thuốc sát giờ nhau.
  • Không pha men vi sinh trong nước sôi vì nhiệt độ cao sẽ làm chết các vi sinh có lợi, nên pha với nước ấm khoảng 40 độ C
  • Pha xong nên uống ngay, không để quá lâu khiến vi sinh vật bị chết sẽ không có tác dụng.

Lưu ý khi sử dụng men tiêu hóa

men-vi-sinh-va-men-tieu-hoa
Men tiêu hóa cần được sử dụng theo chỉ định của bác sĩ
  • Men tiêu hóa chỉ nên sử dụng trong một thời gian nhất định, khi hệ tiêu hóa có vấn đề và tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ, nếu sử dụng bừa bãi có thể làm giảm tiết enzyme tiêu hóa, khiến trẻ bị phụ thuộc vào nguồn enzyme bên ngoài.
  • Trẻ có nguy cơ sẽ phải phụ thuộc suốt đời vào men tiêu hóa nếu mẹ cho bé sử dụng quá nhiều và liên tục. Điều này giải thích tại sao có mẹ cho con dùng men tiêu hóa trong cả tháng trời mà con ngày càng suy nhược và yếu ớt hơn.

Vì thế chỉ dùng men tiêu hóa khi thực sự cần thiết và có chỉ định của bác sĩ, không lạm dụng dùng quá dài ngày.

Men vi sinh và men tiêu hóa có dùng chung được không?

men-vi-sinh-va-men-tieu-hoa

Trên thực tế, men vi sinh và men tiêu hóa có sự hỗ trợ thiết thực trong điều trị bệnh tiêu hóa. Bác sĩ có thể sẽ chỉ định cả 2 loại men này cùng lúc nếu người bệnh thiếu hụt cả hai. Việc sử dụng không đúng hoặc làm dụng bất kỳ loại men nào cũng sẽ tiềm tàng những nguy cơ bất lợi cho sức khỏe.

Xem thêm: Những điều cha mẹ cần biết khi sử dụng men vi sinh cho trẻ sơ sinh.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.