Dị ứng đạm sữa bò ở trẻ em và những điều cha mẹ cần phải biết.

di-ung-dam-sua-bo

Tình trạng dị ứng đạm sữa bò hay còn gọi là dị ứng protein sữa bò, là một trong những loại dị ứng phổ biến nhất ở trẻ em đặc biệt là trẻ em dưới 1 tuổi. Những biểu hiện của loại dị ứng này rất dễ nhầm lẫn qua các bệnh lý về tiêu hóa và hô hấp khác. Bài viết sau đây sẽ cung cấp một số thông tin mà cha mẹ cần nắm rõ để nhận biết và xử lý nếu chẳng may bé nhà mình gặp phải. Cùng tìm hiểu nhé!

Dị ứng đạm sữa bò là gì?

Dị ứng đạm sữa bò là một loại dị ứng thức ăn phổ biến ở trẻ dưới 1 tuổi với tỉ lệ mắc khoảng từ 2 – 7,5%, đa phần các bé sẽ khỏi hẳn khi được 1-3 tuổi. Dị ứng đạm sữa bò thường xuất hiện khi trong khẩu phần ăn của các bé có sữa bò hoặc các thức ăn có thành phần từ sữa bò như phomai, sữa chua, váng sữa…

di ung dam sua bo
Dị ứng đạm sữa bò ở trẻ

Một số ít trường hợp bé không trực tiếp sử dụng sữa bò nhưng vẫn bị dị ứng đạm sữa bò do mẹ có sử dụng sữa bò trong quá trình cho con bú.

Phân loại dị ứng đạm sữa bò

Dị ứng đạm sữa bò được chia thành hai loại dựa theo thời gian xuất hiện các triệu chứng:

Dị ứng đạm sữa bò tức thời: Các triệu chứng thường xuất hiện sau vài phút từ khi mẹ cho bé sử dụng sữa bò hoặc các thực phẩm có thành phần từ sữa bò.

Dị ứng đạm sữa bò muộn: Các triệu chứng bắt đầu xuất hiện sau vài giờ hoặc thậm chí vài ngày kể từ khi bé sử dụng sữa bò hoặc các thực phẩm có thành phần sữa bò.

Nguyên nhân gây dị ứng đạm sữa bò

di-ung-dam-sua-bo
Dị ứng đạm sữa bò xảy ra do hệ miễn dịch của bé có phản ứng nhạy cảm với thành phần đạm có trong sữa

Hệ miễn dịch của bé rất nhạy cảm, khi phát hiện ra tác nhân được cho là gây hại đối với cơ thể , hệ miễn dịch của bé sẽ sản sinh ra kháng thể để bảo vệ cơ thể.

Vì vậy tình trạng dị ứng đạm sữa bò xảy ra khi hệ miễn dịch của bé cho rằng các thành phần protein (đạm) trong sữa bò là tác nhân gây hại và tự động sản sinh ra các kháng thể miễn dịch IgE để trung hòa các protein này. Trong sữa bò có 2 loại protein chính gây ra hiện tượng dị ứng là:

  • Casein: có trong phần rắn của sữa đông vón lại
  • Whey: có trong phần lỏng còn lại của sữa sau khi sữa đông vón lại

Ở những lần bé sử dụng sữa bò sau đó, kháng thể IgE sẽ có vai trò nhận diện 2 loại protein trên, truyền thông tin cho hệ thống miễn dịch giải phóng ra Histamin và các hoạt chất trung gian gây dị ứng khác, từ đó dẫn đến hàng loạt các dấu hiệu và triệu chứng dị ứng ở trẻ như chảy nước mũi, ngứa mắt, khô họng, nổi mề đay phát ban, khó thở, buồn nôn, tiêu chảy, thậm chí sốc phản vệ…

Nguyên nhân chính xác gây ra tình trạng dị ứng đạm ở trẻ vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tuy nhiên, các kết quả nghiên cứu khoa học gần đây cho thấy, dị ứng đạm có tính di truyền. Nghĩa là, nếu ông bà hoặc bố mẹ có tiền sử mắc bệnh dị ứng với đạm sữa bò thì khả năng thế hệ con cháu bị dị ứng đạm sữa bò là rất cao.

Các dấu hiệu nhận biết dị ứng ứng đạm sữa bò ở trẻ

Những triệu chứng khi bé bị dị ứng đạm sữa bò khá đa dạng, thời gian xảy đến cũng không xác định vì vậy cha mẹ rất hay bị nhầm lẫn giữa dị ứng đạm sữa bò với hội chứng không dung nạp Lactose ở trẻ. Nói chung trẻ dị ứng đạm sữa bò có thể sẽ có một số biểu hiện sau:

Triệu chứng tức thời:

  • Khó thở
  • Môi, lưỡi, mặt sưng lên
  • Da mẩn ngứa, phát ban, nổi mề đay
  • Viêm da dị ứng
  • Nôn mửa
  • Tiêu chảy

Triệu chứng muộn:

  • Sổ mũi, ho kéo dài, thở khò khè
  • Trẻ hay thức giấc, quấy khóc cả đêm
  • Mệt mỏi, biếng ăn
  • Thường xuyên trào ngược và nôn ói
  • Tiêu chảy hoặc táo bón, có thể đi tiêu lỏng hoặc trong phân có máu
  • Đau quặn bụng ít nhất 3 ngày/tuần và kéo dài trên 3 tuần
di-ung-dam-sua-bo
Bé hay nôn trớ, trào ngược là một trong các triệu chứng của dị ứng đạm sữa bò

Tùy theo cơ địa mỗi bé mà các triệu chứng và thời gian xuất hiện các triệu trứng sẽ khác nhau. Các triệu chứng này có thể ảnh hưởng đến khả năng tăng trưởng của trẻ, điển hình như cân nặng giảm, thể chất và tinh thần kém.

Khi bé nhà bạn có những triệu chứng nói trên, dù có nghi ngờ trẻ bị dị ứng đạm sữa bò hay không, hãy dừng cho bé sử dụng sữa bò và các sản phẩm từ sữa bò. Sau đó đưa bé đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được khám kịp thời.

Xem thêm: Hội chứng không dung nạp lactose ở trẻ!

Các biện pháp chẩn đoán

Để chẩn đoán hiện tượng dị ứng đạm sữa bò, các bác sĩ sẽ tiến hành thực hiện các biện pháp như sau:

Thu thập thông tin tiền sử bệnh lý của cả bé và gia đình

Do dị ứng có tính di truyền nên bác sĩ sẽ thu thập thông tin về tiền sử bệnh lý gia đình đầu tiên. Tiếp đó, các thông tin như tiền sử bệnh của bé, dòng sữa mà bé đang dùng, thời điểm xuất hiện dị ứng, các dạng triệu chứng…cũng được thu thập để tạo điều kiện cho việc chẩn đoán đúng bệnh.

Đồng thời các bác sĩ cũng sẽ tiến hành kiểm tra sức khỏe, hệ tiêu hóa và hệ hô hấp của bé do đây là các cơ quan chịu ảnh hưởng rõ nét nhất từ tình trạng dị ứng đạm sữa bò.

di-ung-dam-sua-bo
Ngay khi nhận thấy các dấu hiệu nghi ngờ, mẹ cần đưa bé đến bác sĩ để được chẩn đoán chính xác và kịp thời

Xét nghiệm dị ứng:

  • Lẩy da (Skin prick Test) với sữa
  • Xét nghiệm IgE đặc hiệu với các protein sữa bò (RAST)
  • Test loại trừ/cho ăn lại: để trẻ kiêng sữa trong 2-4 tuần, nếu giảm triệu chứng thì cho ăn lại sữa công thức từ sữa bò. Nếu triệu chứng xuất hiện lại thì test dương tính, trẻ có dị ứng đạm sữa bò.

Mẹ cần làm gì khi bé bị dị ứng đạm sữa bò

Đối với bé dưới 6 tháng tuổi

Ở độ tuổi này, sữa là nguồn thức ăn chủ yếu và cũng là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho bé. Điều mẹ có thể làm là loại bỏ hoàn toàn sữa bò và các thực phẩm có nguồn gốc từ sữa bò ra khỏi thực đơn của cả mẹ và bé. Áp dụng thực đơn không sữa bò, mẹ lưu ý cần phải bổ sung đầy đủ Canxi và vitamin D cho cơ thể.

Đối với những bé không uống sữa ngoài thì lời khuyên ở đây là nên sử dụng sữa công thức đạm thủy phân toàn phần hoặc sữa công thức đạm Amino axit. Ba mẹ cũng có thể tìm các loại sữa tương tự, trên bao bì có ghi “Hypoallergenic formula” (công thức giảm dị ứng), “Extensively hydrolyzed formula” (công thức thủy phân hoàn toàn), “Amino acid-based formula” (công thức acid amin) cho bé sử dụng.

Đối với trẻ 6 tháng trở lên

Ở độ tuổi này, mẹ đã bắt đầu cho bé ăn dặm, trong khẩu phần ăn của bé nên loại bỏ những món ăn có thành phần từ sữa bò như: Phô mai, bơ, sữa bột, váng sữa, sữa chua… các loại bánh ăn dặm, bột ăn dặm có thành phần đạm sữa bò. Khi mua thực phẩm cho bé, ba mẹ cần xem kỹ thành phần của sản phẩm.

Ngoài ra các mẹ cũng cần chú ý một số loại thực phẩm không có bảng thành phần nhưng thường được thêm sữa bò vào như: Các loại bánh mì ngọt, bánh bông lan, bánh quy, bánh pudding, bánh flan, súp bí đỏ… các mẹ cũng cần tránh cho bé sữ dụng.

Khi tách sữa ra khỏi khẩu phần ăn của bé, việc bổ sung Canxi và Vitamin D cho bé là rất quan trọng, các mẹ có thể bổ sung qua các loại thực phẩm giàu Canxi và vitamin D hoặc các loại thuốc bổ chỉ định cho bé.

Lưu ý: tình trạng dị ứng đạm sữa bò chỉ mang tính chất tạm thời và đa phần sẽ chấm dứt khi bé từ 1 đến 3 tuổi. Khi bé được 1 tuổi hoặc tùy vào tình hình sức khỏe, có thể cân nhắc cho bé dùng lại các sản phẩm dinh dưỡng chứa đạm sữa bò. Nếu không thấy triệu chứng nào xảy ra, bé có thể bắt đầu lại chế độ ăn bình thường với sữa bò và những chế phẩm từ sữa bò.

Phòng tránh dị ứng đạm sữa bò ở trẻ

Hầu hết các bé từ 1-4 tuổi sẽ khỏi hẳn tình trạng bị dị ứng đạm sữa bò. Tuy nhiên, tốt nhất mẹ nên đưa bé đến các cơ sở y tế để làm một số xét nghiệm dị ứng. Điều này giúp ba mẹ xác nhận rõ ràng liệu bé có còn phản ứng với đạm sữa bò hay không, từ đó xây dựng khẩu phần ăn hợp lý cho bé.

Cách tốt nhất để phòng tránh dị ứng đạm sữa bònuôi con bằng sữa mẹ, sữa mẹ có đầy đủ chất dinh dưỡng và bảo vệ bé khỏi các nguy cơ dị ứng thức ăn. Ngoài ra sữa mẹ còn có những thành phần bảo vệ cho hệ tiêu hóa còn non nớt của bé và các thành phần dinh dưỡng có trong sữa mẹ hoàn toàn thích hợp với bé.

di-ung-dam-sua-bo
Nuôi con bằng sữa mẹ luôn là biện pháp tốt nhất cho bé

Nếu mẹ không đủ sữa để nuôi con bằng sữa mẹ, và bé cũng thuộc nhóm có cơ địa dị ứng thì mẹ nên sử dụng sữa công thức đạm thủy phân để hạn chế tối đa khả năng gây dị ứng cho bé.

Xem thêm: Top 6 loại sữa cho mẹ sau sinh giúp mẹ nhiều sữa, tốt cho cả mẹ và bé!

Dị ứng đạm sữa bò có thể ảnh hưởng lớn đến khả năng phát triển về mọi mặt của bé khi trưởng thành nếu như không được điều trị kịp thời và tốt nhất. Do đó, ba mẹ nên chú ý chăm sóc con chu đáo hơn, cần thăm khám bác sĩ càng sớm càng tốt nếu như bé xuất hiện bất kỳ biểu hiện bất thường nào.

Hi vọng qua bài viết này, ba mẹ đã có cho mình thêm một kiến thức để chăm sóc con thật tốt, chúc các bé luôn khỏe mạnh và thông minh!

One thought on “Dị ứng đạm sữa bò ở trẻ em và những điều cha mẹ cần phải biết.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.